Program działania mający na celu ograniczenie problemu nielegalnego graffiti na terenie Gminy Miejskiej Kraków

Graffiti występujące w przeważającej części na elewacjach budynków oraz urządzeniach użyteczności publicznej trudno traktować jako formę sztuki. Jest to typowy akt wandalizmu. Najbardziej dotkliwym aspektem związanym z pojawieniem się graffiti wydaje się być zniszczenie mienia, a co za tym idzie ponoszenie przez właścicieli zdewastowanych powierzchni kosztów związanych z przywróceniem ich do stanu poprzedniego. W takim postrzeganiu zjawiska często pomija się fakt, iż jest to złożony problem społeczny.

Oprócz wymiaru wyłącznie materialnego, pojawienie się graffiti prowadzić może do eskalacji czynów niezgodnych z prawem na zniszczonym obszarze, obniżenia poczucia bezpieczeństwa mieszkańców, a w konsekwentcji do spadku wartości nieruhcomości na danym terenie lub nawet spadku atrakcyjności turystycznej miasta.

Zagrożenia wynikające z opisywanego stanu rzeczy wymuszają na władzach lokalnych konieczność podjęcia kompleksowych, zintegrowanych działań mających na celu próbę ograniczenia występującego w Krakowie zjawiska. Tym bardziej, że wszechobecne nielegalne graffiti może wprost doprowadzić do zwiększenia przestępczości na terenie miasta. Powstawanie napisów jest bowiem powszechnie widocznym sygnałem w dzielnicy, że respektowanie prawa nie jest skuteczne. Stanowi dla potencjalnych sprawców sygnał przyzwalający na łamanie prawa, a jednocześnie pozostawanie bezkarnym. Według kryminalistycznej teorii "Broken Windows" to właśnie brak reakcji na łamanie mnie ważnych norm społecznych sprzyja rozwojowi przestępczości i łamaniu innych norm, na tzw. zasadzie zaraźliwości. Bezpośrednio po graffiti pojawia się śmiecenie, niszczenie innych urządzeń użyteczności publicznej, a w konsekwencji dochodzi do przestępstw przeciwko zdrowiu i życiu ludzkiemu lub mieniu mieszkańców. Stąd też problem zniszczonych ścian wydeja się byc niedoceniany i nie stanowi on zagadnienia wyłącznie estetycznego czy materialnego (w stosunku do grupy ofiar tego typu czynów), lecz ma głęboskie podłoże społeczne. Tym bardziej warto pochylić się nad zjawiskiem z punktu widzenia miasta i wzmóc wysiłki na rzecz ograniczenia problemu na terenie Krakowa.

W chwili obecnej w Krakowie liczba nielegalnego graffiti nie powiększa się, a na podstawie porównan ia z rokiem 2010 można powiedzieć, że stan estetyczny miasta w tym zakresie uległ nieznacznej poprawie. Nie zmienia to jednak faktu, że napisy, także o tresici wulgarnej lub antysemickiej są obecne, zarówno w centrum miasta, jak również na poszczególnych osiedlach. Szczególnie narażone na działalność wandali są głóne ciągi komunikacyjne, co znajduje odzwierciedlenie np. na Alejach Trzech Wieszczy, gdzie kamienice są wielokrotnie niszczone poprzez umieszczanie napisów, najczęściej odwołujących się do klubów piłkarskich. Pomimo sukcesywnego ich zamalowywania pojawiają się ponownie. Podobnie sytuacja kształtuje się na osiedlach mieszkaniowych. Zaobserwować można pewną prawidłowoś, iż napisy pojawiają się najczęściej na ściacnach pozbawionych okien, skierowanych w stronę głównych ciągów komunikacyjnych. Warto zauważyć, że napisy o treści antysemickiej są bardzo źle odbierane przez turystów zagranicznych odwiedzających miasto.